बढ्दो छन मृत शरिर संग रमाइलो गर्ने सामाजिक संजालमा

"मृत शरिरका तस्विर पोष्टगर्नु कानून विपरित"

Loading...

मृत शरिरका र विरामी अवस्थाका विभत्स तस्विरहरु सामाजिक संजाल फेसवुक, इन्टिग्राम ट्विटर लगायतमा छ्यापछ्याप्ती पोष्ट हुन थालेका छन अहिले । मृत शरिर र समाधिमा भएका क्षणलाई सेल्फि वनाउदै पोष्ट गरेका तस्विर र यस्तो कार्य गर्ने मानिसलाई के भन्ने ? कसैको सहज वा असहज मृत्यु कुनै पनी दुःखद क्षण नै हो ।

full-selfee

चिता संगको सेल्फि खिच्दै एक युवक फोटो सामाजिक संजाल

नेपालीमा उखान पनी छ मर्दाका मलामी जिउदाका जन्ती । मर्दाका मलामीमा मलिनता र दुःख भाव नै हुन्छ भने जिउदाका जन्तीहरु रमाएका नै हुन्छन । विवाहमा जस्तै रमाइलो हुनथालेको हो कि जस्तो देखिन थालेको छ अजकाल मृत्यु पनी मानिसलाई । विवाहको तस्विरमा दाम्पत्य जिवनको शुभकामना भन्न नसक्ने कन्जुस मान्छे लास र जलिरहेको चिताको सेल्फि वनाएर फुस्रा वेदना देखाउछ जहाँ मानवता र भावना उल्टो वनेको छ जो हुनु पर्ने भन्दा ।

मृत्युमा मलामी र वियोगको समयमा भएको पिडा र चिन्ता कम गर्न परिवारमा सान्तना नभई मृत शरिरको अधिकार विपरित उसको सामाजिक प्रतिस्ठामा आँच पुर्याइएको छ भने परिवामा समेत ।

अरुको दुःख र समस्यामा परेका विषयलाई मजाकमा उडाउनेहरु समाजमा बढ्दो संख्यामा छन । विवेक र बेदनाको पिडाको अनुभुती आफुलाई नै नपरिन्जेल मजाक गर्नेहरु समाजका असामाजिक प्राणी नै हुन । यस्ता विषय कडा कानून बनाई कारवाही गर्ने विषय भन्दा पनी समाजमा बसेका सामाजिक प्राणी भनाउदाहरुले आफ्नो नैतिकता र सामाजिक प्राणीको हैसियत कायम गर्न गर्नु पर्ने काम हो ।

कसैको मृत्यु पश्चात उस्का प्रेरणा दायी कार्य सम्झने र अनुकरणाीय कार्य भए तिनको अनुसरण गर्ने, समवेदना दिन पर्ने भए तस्विरको प्रयोग गर्दा जिवित अवस्थामा निजले गरेका राम्रा कार्य गर्ने शिलशिलामा खिचिएका उस्लाई उच्च सम्मानित देखिने खालका तस्विर राखेर दिने हो । घर परिवारका मानिसवट नै यस्तो गरिनु आफ्नै परिवार कुलको इज्यत समाप्त गर्नु हो भने उसको यस्तो पोष्टले निज संगको जिवित छदाको दसित सम्वन्धको प्रमाण पनी हो भने अन्यले गरेको अस्तो कार्य निको जिवन प्रतिको खिल्लिउडाई, परिवर र आफन्तको आत्मा सम्मानमा आँच पुर्याउनु हो ।

यस सम्वन्धि कानून र विधिशाश्त्रिय मान्यताहरु के छन भन्ने सन्दर्भमा हेर्ने हो भने कानूनले ब्याक्तिको बर्गिकरण र परिभाषा गर्दा मृत शरिरको वा मानिसको अधिकारको पनि परिभाषा र ब्यवस्था गरेको छ । कानूनको बर्गिकरण अनुसारः कानूननी ब्याक्ति जो कम्पनीको रुपमा दर्ता भई कानूनले जन्माउछ, कानूनले दिएको अधिकार र सिमामा रहेर काम गर्दछ । प्राकृतिक मानिस जो प्रकृतिमा प्रकृतिको नियम अनुसार जन्मन्छ, हुर्कन्छ र मर्दछ ।

कानूनले प्रकृतिक मानिसको पनी अवस्था अनुसार विभाजन गरी तिनिहरुको अधिकारको वारेमा ब्याख्या र ब्यवस्था गरेको पाइन्छ । जस्तो जन्मीन लागेको मानिस, पागल मानिस, मादकपदार्थ सेवन गरेको मानिस, मृत मानिसहरुको बारेमा पनी ब्याख्या गरेको र अधिकार प्रदान गरेको छ ।

सन्दर्भ मृत मानिसको अधिकार र हाम्रो समाजमा भएका गरिने कार्यको हो । मानिस मृत्यु संगै आफ्ना अधिकार र कर्तब्य र सारा भौतिक पक्षबाट अलग हुन्छ । उसमा न कुनै दायित्वको पक्ष रहन्छ न त कर्तब्य र अधिकारको ।

मृत शरिरको उचित सम्मान पुर्वक अन्तेस्टि, मृत शरिरको दुरुपयोग विरुद्धमा कुनै कडा कानुन नभएता पनी यो नैतिकता वा उच्च सद्आचरणको पक्ष वा प्रकृतिक कानूनको मान्यता अनुरुप पर्दाछ ।

मानिसको मृत्युु संगै उ संगको दायित्व उसको परिवार र नजिकको जिम्मेवार संग सर्दछ भने सम्पूर्ण समाजको मृत मानिस प्रती कर्तब्य मात्र रहन्छ ।

मृत शरिर वा मानिसको अधिकार के र कसरी निर्धारण हुन्छ भन्नेमा कानूनका मान्यता लगभग एकै प्रकारका पाइन्छन । बुदामा भन्नु पर्दा मृत शरिरका अधिकारलाई यसरी भन्न सकिन्छ ।

परिवारकै सदश्यले समाजिक संजालमा राखिएको विभत्स तस्विर

परिवारकै सदश्यले समाजिक संजालमा राखिएको विभत्स तस्विर ! थप हेर्न फोटोमानै क्लिक गर्नुहोला

१. मृत शरिरमा चेतना नहुने हुदा मृत शरिरलाई समाजमा सम्मानपुर्वक ब्यवहार र अन्तेष्टि गरिनु पर्दछ । मानिसले समाजमा छोडेर जाने भनेको आफ्ना कर्म र भौतिक शरिर मात्र हो । मृत शरिरको सम्मान पुर्वक ब्यवहार र अन्तेस्टि नै मृत शरिरको पहिलो अधिकार हो ।

२. मृत शरिरलाई अन्तेस्टि गर्ने विषय पनी कसरी गर्ने भन्ने विषयमा मृत ब्याक्तिले मृत्यु भन्दा अगाडी अन्तेष्टि कुनै तवरले गर्नु भनेको भए त्यो नै गर्नु पर्दछ । जस्तो की कसैले मृत्यु अघि आँखा दान गरेको भए आँखा लग्न निकाल्न पाइन्छ नत्र पाइदैन । कसैले जलाउन वा फलानो स्थानमा जलाउनु वा केही गर्नु भनेको भए त्यो अनुसार गर्नु पर्दछ किनकी आफ्नो इच्छामा लीएको निर्णय यसको आफ्नो सामाजिक हैसियत र प्रतिस्ठा विपरित हुदैन भन्ने मान्यता हुन्छ ।

३. त्यस्तै गरी मृत्यु हुनुभन्दा अगि केही नवोलेको भएमा निजले सनातन देखी चलिआएको संस्कृती र अन्तेष्टि प्रकृया अनुसार गरिनु पर्दछ । आफुले केही नवोलोको भए सो विषयमा सम्पुर्ण निर्णय गर्ने अधिकार परिवारलाई हुन्छ । यस्को मारण के हो भने उक्त ब्याक्तिको सामाजिक प्रतिष्ठा र अन्य कुनै पनी मिल्लने दायित्व उसको परिवार संग नै हुन्छ तसर्थ परिवारको निर्णय नै प्रमुख हुने हुन्छ ।

जस्तो की कतिपय राजनेताहरुलाई पनी राज्य, पार्टी वा संगठनले आफ्नो इच्छा अनुसार गर्न पाँउदैनन परिवारको निर्णय नै अन्तिम र प्रमुख हुन्छ । मृत्यु भयो भन्दैमा मृत शरिरलाई जथाभावी गर्ने, दुरब्यवाहर गर्ने, शरिरलाई कुरुप वनाउने उसले जिवित अवस्थामा सामाजमा बनाएको छविमै धुमिल हुने गरिका मृत विभत्स शरिर, चितामा भएको देखिएको विभत्स अवस्था लगायत जतासुकै प्रकासित गर्नु हुदैन ।

मृत मानिसको सम्मान भनेको निजले समाजमा गरेका राम्राकामको सम्झना गर्ने र उसप्रति कृतज्ञता ब्यक्त गर्नु नै हो । मृत र विभत्स तस्विर लिने र सार्वजनिक गर्ने कार्य मृत शरिरको अधिकार विपरित नै हो ।

#तस्विरहरु सामाजिक संजालमा भेटिएको हुदा र सचेतनाको लागि उखाहरण स्वरुप मात्र  !!

Loading...

यसमा तपाइको मत

कानूनी जानकारी बाट अन्य

भिएलएन ठगि प्रकरण: जिल्लाको आदेशका विरुद्ध उच्चमा १७ नं. निवेदन

ललितपुर: मलेसिया जाने कामदारबाट करिब ३ अर्ब रुपैयाँ ठगी गरेको आरोप खेपिरहेका भिएलएन नेपालका सन्चालक राम प्रसाद श्रेष्ठलाई काठमाडौं जिल्ला अदालतले १० लाख रुपैयाँ धरौटीमा रिहा गर्ने दिएको आदेशका विरुद्धमा उच्च अदालत पाटनमा मुलुकी...

कैदी बन्दीका गुनासोहरु गोप्य ढंगले अव सिधै मन्त्रालयमा

काठमाण्डौ: गृहमन्त्री राम बहादुर थापा बादलले कारागार सुधारका लागि काठमाण्डौ स्थित जगन्नाथदेवल, डिल्लीबजार कारागार र ललितपुर भैसेपाटी स्थित नख्खु कारागारको प्रत्यक्ष रुपमा निरीक्षण गरि कार्यलयहरुको भौतिक पुर्वाधार, सुरक्षाको अवस्था र कैदी बन्दीहरुका समस्याहरुको समेत...

जिल्ला न्यायधीशमा २२ जना सिफारिस

काठमाडौं: न्याय परिषद्को बिहिबार बसेको बैठकले २२ जना कर्मचारीलाई जिल्ला न्यायधीशमा सिफारिसको निर्णय गरेको छ । न्याय, कानून तथा सरकारी वकिल समूहका उप-सचिवहरुलाई न्यायधीशमा सिफारिस गरिएको हो । न्याय समूहबाट १४ जना, सरकारी वकिलबाट...

निर्माण सामाग्रीमा अन्तराष्ट्रिय मापदण्ड अनुकुल गर्न सर्वोच्चको निर्देशनात्मक आदेश

काठमाण्डौ: अधिवक्ता एवं इज्नियर दिनेश चौधरीले प्रधानमन्त्री तथा मन्त्रीपरिषको कार्यलय, संघिय मामिला तथा स्थानिय विकास मन्त्रालय, शहरी विकास तथा भवन निर्माण विभाग समेत ८ जनालाई विपक्षी वनाई दायर गरेको परमादेश मुद्धाको फैसलाको पुर्ण पाठ...

करोडौ ठगिका अभियुक्त श्रेष्ठ ललितपुर जिल्ला अदालतबाट पनि छुटे

ललितपुर: राहदानी संकलन र भिसा प्रक्रियाका नाममा मलेसिया जाने कामदारहरुबाट करिव ३ अर्व रुपैयाँ ठगि गरेको अभियोग खेपिरहेका भिएलएन नेपालका सन्चालक राम श्रेष्ठ विरुद्धको अर्को ठगिको मुद्धामा ललितपुर जिल्ला अदालतका माननिय न्यायधिस धनसिंह महराको...

‘पैसामा न्याय असैह्य’ भन्दै न्यायधिस विरुद्ध परिषदमा उजुरी

काठमाण्डौ जिल्ला अदालतका माननिय जिल्ला न्यायधिस श्री अमृत बहादुर वस्नेत विरुद्ध आदेश गर्दा ठुलो पैसाको चलखेल गरेको भन्दै न्याय परिषदमा भ्रष्टाचार कसुरमा उजुरि दर्ता भएको छ । वस्नेतले भि.एल.एन. नेपालका सन्चालक राम श्रेष्ठविरुद्ध मलेसिया जाने...

सर्वोच्चको निर्णयकाविरुद्ध मन्थलीमा रित्तो थाले प्रदर्शन

काठमाण्डौ: सर्वोच्च अदालतले बीपी राजमार्गको सिन्दुली खुर्को सडक खण्डमा ठुला सवारी साधन नचलाउन दिएको अन्तरिक आदेशका विरुद्ध आइतबार रित्तो थाल प्रदर्शन गरेका छन । स्थानिय र सदरमुकाम वासीले मन्थलीमा उक्त प्रदर्शन गरेका थिए भने...

लिखत तयार गर्दा पुर्याउनु पर्ने रीतहरु

काठमाडौं: अदालतमा सेवाग्राहीका विवाद र मुद्धाका विषयहरुको अन्र्तगतमा रहेर दर्ता गर्न ल्याएका फिरादपत्र, प्रतिउत्तरपत्र, मुद्दाको रुपमा कारवाही हुने निवेदनपत्र, लिखित जवाफ र अन्य निवेदनपत्रहरू तोकिएको मापदण्डमा रहेर तयार गर्नेपर्छ ।  उक्त निवेदनहरु तयार गर्दा...

विशेषाधिकारको कारबाहीमा उच्च अदालतले हस्तक्षेप गर्न नपाँउने

काठमाडौं: संविधानको धारा १३९ ले उच्च अदालतको व्यवस्था गरेको छ । सोही धाराको उपधारा १ मा प्रत्येक प्रदेशमा एक उच्च अदालत रहने उल्लेख छ । उपधारा २ ले उच्च अदालतले आफ्नो र आफ्ना मातहतका अदालत...

दुध उद्योगीको मनपरी, दुध सेवनका नाममा विषादी पिउदै उपभोक्ता

काठमाण्डौ: नेपाली बजारमा करिव ४२ ब्रान्डका दुध उद्योगहरु सन्चालमा रहेका छन । दुध तथा दुधजन्य पदार्थ उत्पादन गर्ने डेरी उद्योगले तोकिएको मापदण्ड पालना नगर्दा उपोभाक्ताको स्वास्थ्यनै खतरामा पर्दै गएको छ । विशेष गरि दुध...