सामाजिक मुद्दा र वैदेशिक रोजगार : समाजको ध्यान जाओस्

Loading...
Spread the love

वर्षायाममा नेपाली समाज बाढी पहिरोले जति खल्बलिन्छ, त्यतिनै गरिबी र बेरोजगारीले पनि हाम्रो समाज आक्रान्त बनेको छ । यही आक्रान्तलाई केही भए पनि मल्हम पट्टी गर्ने ध्येयले वैदेशिक रोजगारीमा जाने युवाको लाम हेर्दा ठूलठूला सभामा भेला भएका जनसमूह जस्तै देखिन्छ ।

Sunira Mainali

सुनिरा मैनाली

गरिबी र बेरोजगारीको अन्त्य गर्न भन्दै विदेशिनेको संख्या दिनहुँ १५ सयका दरले हुने गरेको सरकारी तथ्याङ्क छ । विदेशिनु बाध्यता वा रहर जे भए पनि यसले नेपाली समाजलाई चाहिँ निक्कै खल्बलाएको पाइन्छ । वैदेशिक रोजगारीले गर्दा हाम्रो समाजमा विभिन्न समस्याहरु उत्पन्न भएका छन् जसले सामाजिक सन्तुलन बिगारेको जानकारहरु बताउँछन् ।

झापा जिल्ला अदालतको पछिल्लो तथ्यांक हेर्ने हो भने ४८ प्रतिशत मुद्दाहरु पारिवारिक घटनासँग सम्बन्धित छन् । जिल्ला अदालतमा पुरानो १२ सय ५० र नयाँ १९ सय ९५ गरि ३२ सय ४ मुद्दामा १४ सय ७७ मुद्दा पारिवारिक रहेका जिल्ला अदालतले जनाएको छ । जसमध्ये वि।सं २०७० चैत मसान्तसम्म जिल्ला अदालतले नौँ सय ४१ मुद्दा फछ्र्यौैट गरेको छ भने पाँच सय ३६ मुद्दा फैसला हुन बाँकी थिए । उक्त समयमा पारिवारिक मुद्दामा सम्बन्ध विच्छेदका सात सय ७४ मुद्दामा एक सय ८७ मुद्दा फैसला हुन बाँकी थिए ।

त्यस्तै अंश मुद्दा पाँच सय ९४ परेकोमा दुई सय ८८ मुद्दा फैसला भएका थिएनन् । यस्तै बहुविवाहमा ४५ मुद्दामा १९ मुद्दा, अपुतलीमा ३३ मुद्दा मध्ये २६ मुद्दा जारी मुद्दा १५ रहेकोमा १० र मानाचामलका मुद्दा १४ रहेकोमा चार फैसला हुने क्रममा रहेका अदालत स्रोतले जानकारी दिएको छ । यीमध्ये सबैभन्दा धेरै सम्बन्ध विच्छेदका मुद्दा रहेको तथ्याङ्कले देखाउँछ ।

Foreign journeyवैदेशिक रोजगारीका कारण युवाले घर छाडे पछि सामाजिक सन्तुलन बिग्रिएको सम्बन्धमा झापा बारका अध्यक्ष अमृत बुढाथोकी वैदेशिक रोजगारीका कारण सम्बन्ध बिच्छेदका मुद्दाहरु बढेका बताउँछन् । विदेश जाने कतिपय श्रीमानहरु घर फर्कंदा आफूले कमाएर पठाएको रकम र सम्पतिसँगै श्रीमती र छोराछोरी भेटाउँदैनन् । यस्तै श्रीमती विदेशिएकी भए घरमा लोग्नेले अर्कैसँग उठबस थालेर परिवार नै भताभुङ्ग हुने गरेकाले समाधानका लागि सम्बन्ध बिच्छेदका मुद्दा बढेका हुन् ।

सधैको अभाव, कतै रोजगारीको व्यवस्था नभएपछि आफ्नो घरबार घितो राखेर नेपालका हजारौं युवा वैदेशिक रोजगारीमा गएका छन् । तिनले आफ्नो वयस्क जीवन श्रम शिविरमा खर्चेर जीवनको उत्तरार्धमा मिठो मसिनो खाने, राम्रो लाउने, सुखसगैँ पारिवारिक जीवन जीउने सोचमा हुन्छन् । तर उनीहरुको आशा घर फर्केपछि निराशामा बदलिने गरेको पाइन्छ ।

श्रीमान र छोराछोरीलाई छोडेर विदेशिएकी कुनै युवती घर फर्किंदा छोराछोरी फुटपाथमा हुन्छन् त, आफूले कमाएर पठाएको पैसा लिएर श्रीमान अर्कैसँग घरजममा भेटिन्छन् । यस्तो घटना श्रीमती छोडेर विदेशिएका श्रीमानहरु नेपाल फर्किंदा श्रीमतीलाई नयाँ घरजम गरेको भेटेका थुप्रै उदाहरणहरु हाम्रो समाजमा भेटिन्छन् । बार अध्यक्ष बुढाथोकीको माथिको विश्लेषणलाई ती उदाहरणले प्रष्ट्याएको पाइन्छ ।

वैदेशिक रोजगारीमा युवाको बढ्दो आकर्षणका कारण यस्ता मुद्दाको संख्या पनि बढेको झापा बार अध्यक्ष बुढाथोकीको विश्लेषण छ । वैदेशिक रोजगारीमा गएका अधिकांश युवा वैवाहिक जीवनमा बाँधिएर विदेश गएकाले घरमा यस्तो समस्या उब्जिएको हो । झापा जिल्ला अदालतमा दर्ता भएका मुद्दाको तथ्याङ्क नै यो अनुपातमा छ भने अदालतसम्म पुग्न नसकेका घटनाहरुको कुनै लेखाजोखा छैन । यस्तो घटना परिवारमा नै मिलाउने सामान्य प्रचलन रहेकाले बाहिर आउन नसकेको समाजशास्त्रका प्राध्यापक सुशिल खनाल बताउँछन् ।

वैदेशिक रोजगारीमा गएका नेपालीले पठाएको रेमिट्यान्सले मुलुकलाई ठूलो आर्थिक टेवा पुगिरहेको सन्दर्भमा यिनै युवाको निजी जीवनको यस्तो कहालिलाग्दो पाटोका बारेमा धेरै मानिस बेखबर छन् । समाजले यो सन्दर्भलाई पनि अब केलाउनु आवश्यक देखिन्छ ।

Loading...

यसमा तपाइको मत

लेख/अनुसन्धान बाट अन्य

नेपालमा विवाह सम्बन्धि कानून र मान्यता

Spread the loveविवाह मानिस परिवार प्रणालीमा प्रबेश गरे संगै विकाश भएको परिवार प्रणालीको एक महत्वपूर्ण र सुन्दर पक्ष विवाहित जोडीको विचको एक महत्वपूर्ण करार हो । यसको ऐतिहासिकता कानूनको भन्दा पुराना ेछ जसकारण हामी...

अवहेलना मुद्दामा न्यायलयलाई स्वच्छन्द अधिकार

Spread the loveभारतको वर्तमान प्रधान न्यायाधिशले चढेको मोटरसाईकलको फोटो, मुल्य र त्यस्को मालिकको सम्वन्धमा आम संचार माध्यममा आफ्नो टिप्पनी लेखेका थिए । सोही लेख लेखेको भनेर भारतको जानेमाने वकिल प्रशान्त भुषण विरुद्द भारतको सर्वोच...

वकिल देखि न्यायाधिश सम्मै बिचौलियाको चंगुल

Spread the loveप्रकरण १ नेपाल बार एशोशिएसनका पुर्व अध्यक्ष बरिष्ठ अधिवक्ता शम्भु थापाले एक अन्र्ताबार्तामा वकिल नै न्यायधिश कहाँ घुुस पुर्याउछन् भनि भन्नु भएकोछ ।  वकिल र न्यायधिशको नाम भन्नको लागि अन्तर्वाता लिने व्यक्तिले अनुरोध...

प्रकृति त आमा हुन, आश्रम किन पठायौ

Spread the loveप्रकृति र विनाश सन्दर्भः  विश्व वातावरण दिवस प्रकृति त वरदान हो, विनाश किन वनायौ । प्रकृति त जीवन हो, मृत्यु किन वोलायौ ।। प्रकृति त स्वर्ग हो, नर्क किन वनायौ ।। प्रकृति त...

मृत्युदण्डलाई मानव जीवनको अधिकार र पीडितको तर्फबाट हेर्दा अलग अलग चित्र देखिन्छ

Spread the loveडा. मदनकुमार भट्टराईको पुस्तक, हरिप्रसादले भारतीय कानून लगाएका थिएनन् भन्ने आदि र “जव ३० वर्षे व्यवस्थामा दमितहरु २०४६।१२।२७ पछि शक्तिमा पुगे मुख्यतः पात्र परिवर्तनलाई जोड दिंर्दै नयाँ संरचनाहरु खडा गर्न थालिए तर...

अदालतमा गरिने बहस थरिथरिका

Spread the loveमैले बुझेअनुसार बहस थरिथरिका हुन्छन् । पक्षले वकीललाई नियुक्त गर्दा गरिने वहस, बैतनिक वकील वा सरकारी वकीलले गर्ने वहस, कानूनी सहायता वा प्रो बोनोको स्वरुपमा वा एमिकस क्यूरीको रुपमा गरिने वहस, कुनै...

लगानी बिनाको व्यापार भएको छ. . . —रामकृष्ण काफ्ले

Spread the loveशहरका हुने खाने सम्भ्रान्तहरुः आफ्ना शरीरमा हात्ति पाली अरुका शरीरको जुम्रा देख्ने स्वनामधन्य सर्वज्ञहरुको स्थायी जागिर भएको छ आजको मानवअधिकार । नवधनाड्य हुन शहर पसेकाहरुको माछो नखाने प्रायश्चित्त सहित बकुल्लाव्रत बसेकाहरुको बेलाबखत जप्ने मन्त्र भएको छ आजको मानव अधिकार । लम्बेचौडे कागजी नाटक...

आधुनिक जिवनशैलीले फेरिएको दशै

Spread the loveविजयादशमी पारिवारीक र मान्यजनसँगको जमघट, सामिप्यता, आदर÷सत्कार र सुख दुःख साटासाट गर्दै सुख शान्ति र समृद्धिको कामना सहित मनाईने हिन्द धर्मावलम्वीहरुको राष्ट्रिय चाडको रुपमा रहेको महत्वपूर्ण पर्व हो । दशैं घटस्थापना अर्थात...

…. अदालतको ढोकामा चिच्याई रहेको

Spread the loveन्याय  आजकाल न्याय अदालतको ढोकामा चिच्याई रहेको देख्छु मैले भने , खै किन भित्र नपसेको ? अदालतको ढोका र झ्याल त खुल्यै छन् १ न्याय म सँग झोक्किदै भन्यो म झ्याल र ढोका बाट छिर्ने होईन दिमागबाट छिर्ने हुँ त्याहाँ बाक्लो...

शुशासनको अनुभूती राज्यका कुनै पनि निकायबाट प्राप्त गर्न सकिएन

Spread the love२०७२ साल आश्विन ३ गते संविधान नेपाली जनताले पहिलो पटक आफैले चुनेका प्रतिनिधीहरु मार्फत बनाएको प्रथम संविधान हो । अर्थात, यो जनताको संविधान हो । सर्वस्वीकार्यताको प्रश्न निर्वाचन आयोगका अनुसार पछिल्लो संविधानसभाको चुनावमा नेपालको...